NGUYÊN NHÂN GÂY MỤN

NGUYÊN NHÂN GÂY MỤN

I. NGUYÊN NHÂN

Mụn thường gặp ở thanh thiếu niên, chiếm tỷ lệ cao trong độ tuổi từ 16-18 tuổi. Do một số nguyên nhân sau:

  1. Hormon sinh dục của lứa tuổi dậy thì cao hơn trẻ em.
  2. Ở trong da, các hormone này được chuyển hóa thành dihyrotestosteron (DTH) và các chất này có tác dụng kích thích sự phì đại của tuyến nhờn.
  3. Tuyến nhờn còn được gọi là tuyến bã, sản xuất ra chất bã nhờn. Càng nhiều chất bã nhờn thì nguy cơ mụn càng nhiều hơn.
  4. Chất bã nhờn và lớp sừng (tế bào da chết) bít kín lỗ nang lông thì có thể sẽ tạo thành cồi (comedone).
  5. Thành của nang lông có bị vỡ.
  6. Vi khuẩn và cồi là nguyên nhân gây ra mụn và mụn mủ.

Sau 25 tuổi mụn trở nên ít hơn, tuy nhiên có khoảng 15% phụ nữ và 5% đàn ông có mụn ở tuổi trưởng thành.

Nguyên nhân mụn - Bệnh viện Tai Mũi Họng Sài Gòn

II. NHỮNG NGUYÊN NHÂN LÀM MỤN NẶNG HƠN

Một số người bị mụn trầm trọng, nguyên nhân có thể là:

  • Yếu tố di truyền (những thành viên trong gia đình đã tùng bị mụn nặng).
  • Yếu tố hormon (do hormone androgen tăng cao) do:
    • Buồng trứng đa nang (hay gặp).
    • Thiếu enzyme, ví dụ: thiếu sterol hydoxylase (rất hiếm).
    • Thừa corticoidsteroids (bệnh Cushing) (hiếm).
    • Nguyên nhân tâm lý, stress.
  • Yếu tố môi trường
    • Độ ẩm môi trường cao gây ra mồ hôi nhiều.
    • Mỹ phẫm đặc biệt một số sản phẩm dưỡng da, phấn nền và pomades (cẩn thận với những chất như lanolin, petrolatum, dầu thực vật, butyl stearate, lauryl alcohol và oleic acid.
    • Dầu hỏa.
    • Áp lực do đeo băng vùng đầu và vùng cằm (ví dụ như người chơi đàn dương cầm).
    • Chế độ ăn nhiều bơ sữa (vấn đề này còn nhiều tranh cãi).
    • Do một số loại thuốc (mụn do thuốc).

III. CHẾ ĐỘ ĂN VÀ MỤN

Đối với một số người, chế độ ăn có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của mụn. Chế độ ăn nhiều carbohydrate có chỉ số đường cao, hàm lượng insulin lưu hành trong máu. Chất caffeine, theobromine, và serotonin trong sôcola cũng làm tăng sản xuất insulin. Insulin làm tăng lượng hormone nam (androgen), glucocorticoid và yếu tố tăng trưởng, chính những yếu tố này làm tăng sự sừng hóa của lỗ nang lông và sản xuất nhiều chất nhờn (ở da). Cồi (comedone) là kết quả của sự bít tắt nang lông của lớp sừng và chất bã. Tăng insulin trong máu và kháng insulin là những đặc điểm thường thấy ở phụ nữ có hội chứng đa nang buồng trứng và những người này có xu hướng bị mụn.

Mặc dù sữa bò có chỉ số đường thấp, nhưng nó cũng chứa androgens, oestrogen, progesterone và glucocorticoids. Những thành phần khác của sữa có thể gây cồi (comedone) bao gồm whey protein và iode. Sữa có chứa các amino acid (như arginin, leucine và phenylamin) khi kết hợp với carbohydrate sẽ tạo insulin.

Acid béo là chất cần thiết để hình thành nên chất bã nhờn. Có bằng chứng cho thấy các acid béo đơn không bão hòa nhưa acid sapienic và một số dầu thực vật có thể làm tăng sản xuất chất bã nhờn. Và acid béo thiết yếu như acid linoeic và gamma linolenic có thể làm giảm sự bít tắc của lỗ chân lông và làm giảm sản xuất chất bã nhờn.

Chế độ ăn ít kẽm và giàu iode làm cho mụn mủ nặng hơn

IV. CHẾ ĐỘ PHÙ HỢP CHO NGƯỜI CÓ MỤN TRỨNG CÁ

Có một người bị mụn có cải thiện với chế độ ăn các thức ăn có chỉ số đường thấp và ăn nhiều whole grain (như gạo lức), trái cây tươi, rau cải, cá, dầu olive, tỏi và một ít rượu vang.

CHẾ ĐỘ PHÙ HỢP CHO NGƯỜI CÓ MỤN TRỨNG CÁ - Bệnh viện Tai Mũi Họng Sài Gòn

Nên dùng ít sữa và thức ăn có chỉ số đường cao như: đường, bánh quy, bánh ngọt, kem và nước uống đóng chai. Tuy nhiên bạn nên đến tham vấn với bác sĩ da liễu về mụn bởi vì chế độ ăn đơn thuần không phải lúc nào cũng giúp được bạn.

V. LÝ DO TẠI SAO HẾT MỤN

Hiện nay vẫn chưa được hiểu biết đầy đủ.
Mụn không phải nguyên nhân gây tử vong nhưng khi gặp đã gây nhiều trở ngại trong sinh hoạt và giao tiếp, đặc biệt nếu không điều trị đúng và kịp thời có thể làm ảnh hưởng đến làn da của bạn. Bác sĩ Chuyên khoa Da liễu tại Khám Đa Khoa Quốc Tế Sài Gòn chúng tôi đã khám, tư vấn và điều trị thành công nhiều trường hợp gặp căn bệnh khó chịu này.

Biên soạn: BS CK1. Hun Kim Hồng
(Một số hình ảnh được thu thập từ internet)

hospital

KHOA DA LIỄU
PHÒNG KHÁM ĐA KHOA QUỐC TẾ SÀI GÒN
Số 9 – 15 Trịnh Văn Cấn, Phường Cầu Ông Lãnh, Quận 1, Tp. HCM

Search

+